Englishهمایون سلیمی (متولد ۱۳۲۷، تهران) نقاش، چاپگر و عضو هیئت علمی دانشگاه هنر تهران است. او دیپلم خود را از هنرستان هنرهای زیبای میرک تبریز گرفت و پس از مدتی اشتغال، برای ادامه تحصیل راهی فرانسه شد. سلیمی دوره کارشناسی نقاشی را در مدرسه عالی هنرهای زیبای پاریس (بوزار) گذراند و سپس مدرک کارشناسی ارشد (۱۳۶۰) و دکترای زیباییشناسی (۱۳۶۹) را از دانشگاه سوربون دریافت کرد. موضوع رساله دکترای او مقایسهای تصویری میان آثارش و معماری ایرانی، از جمله کاشیکاریها و بناهای تاریخی کاشان بود. او پس از بازگشت به ایران، به عضویت هیئت علمی دانشگاه هنر درآمد.
سلیمی تاکنون بیش از ۲۰ نمایشگاه انفرادی در ایران و خارج از کشور برگزار کرده و در نمایشگاههای گروهی متعددی نیز حضور داشته است. نخستین نمایشگاه انفرادی او در سال ۱۳۶۴ در فرهنگسرای نیاوران برپا شد. او همچنین در کمیتههای داوری و انتخاب دوسالانههای نقاشی و مجسمهسازی ایران فعالیت داشته و جوایز بینالمللی متعددی دریافت کرده است.
آثار سلیمی پیوندی عمیق میان سنتهای بصری ایرانی و دستاوردهای نقاشی مدرن و معاصر برقرار میکنند. او در دورههای اولیه تحت تأثیر نگارگری ایرانی بود، اما از اواخر دهه ۱۳۵۰ به سوی نوعی انتزاع هندسی با الهام از معماری سنتی گرایش یافت. ترکیببندیهایی متشکل از مربعها و ساختارهای هندسی منظم، چه در نقاشی و چه در کولاژهای او، شکل گرفت و بهتدریج به تکرار منظم نقشمایههایی چون ستاره، لوزی، ششضلعی و بعدها گل پنجپر انجامید.
نقش و بافت در آثار او جایگاهی اساسی دارند. سلیمی با لایهگذاری مکرر رنگ، شستوشو و سایش سطح با سمباده، به بافتهایی غنی، برجسته و چندلایه دست مییابد. این فرآیند باعث آشکار شدن لایههای پنهان رنگ و ایجاد کیفیتی شبیه به کانیها، کاشیکاری یا سطوح تزیینی سنتی میشود. استفاده از رنگهای مکمل و متضاد، در کنار کنترل دقیق فام و غلظت رنگ، به سطح آثار او عمق و درخششی ویژه میبخشد.
در سالهای اخیر، نقش گل پنجپر به یکی از بنمایههای اصلی آثار او تبدیل شده است. این نقشها با ماده رنگی برجسته ساخته میشوند و اغلب دارای نقطهای مرکزی هستند. تکرار این فرمها در عین ایجاد نظمی کلی، با تفاوتهای ظریف در جزئیات همراه است؛ ویژگیای که حالتی شاعرانه میان نظم و بینظمی پدید میآورد. سطوح آثار یادآور منجوقدوزی، پتهدوزی و دیگر هنرهای تزیینی ایرانیاند و تکرار نقشمایهها به آثار او جنبهای مراقبهای و مفهومی میدهد.
ترکیببندیهای سلیمی آرام، متین و صمیمیاند و نوعی «قرینگی در بیقرینگی» را نشان میدهند که بازتابی از گرایشهای شرقی و نگاه عرفانی اوست. بنمایههای آثارش از پیوندی ظریف میان معماری، نگارگری، نقوش سفال، خوشنویسی، شعر و موسیقی ایرانی الهام میگیرند. دوری از وطن در سالهای تحصیل در فرانسه نیز نوعی نوستالژی فرهنگی در ذهن او شکل داد که بعدها به بازآفرینی نمادها و نقشمایههای کهن ایرانی در قالبی معاصر انجامید.
علاوه بر نقاشی و چاپ دستی (لیتوگرافی و حکاکی روی فلز)، پرورش درختان مینیاتوری بونسای از دیگر عرصههای هنری اوست. این مجموعهها که گاه با عنوان «حجم سبز» شناخته میشوند، با چیدمان هماهنگ سنگ و گیاه، یادآور مناظر نقاشی سنتی چیناند و نشاندهنده گرایش او به اندیشه ذن و تأمل در طبیعت هستند.
آثار همایون سلیمی برای مخاطبان آشنا قابل تشخیصاند، اما او در هر نمایشگاه فضایی تازه و تجربهای متفاوت از رنگ، بافت و تکرار نقشمایهها ارائه میدهد؛ تلاشی پیوسته برای آفرینش بیانی نو بر پایه ریشههای کهن.